Zdolność kredytowa – czym jest, co na nią wpływa i jak ją poprawić

Zdolność kredytowa to pojęcie, z którym spotykają się osoby rozważające zakupy na raty lub wzięcie kredytu. Nie każdy bowiem będzie mógł skorzystać z takiej możliwości – aby bank wyraził zgodę na zaciągnięcie zobowiązania finansowego, konieczne jest spełnienie określonych warunków. Czym jest zdolność kredytowa, co na nią wpływa i jak można ją poprawić?

Czym jest zdolność kredytowa?

Zdolność kredytowa to termin oznaczający zdolność do spłaty zadłużenia przez osobę wnioskującą o przyznanie kredytu. Jej celem jest określenie prawdopodobieństwa, z jakim będziesz w stanie wywiązać się z zaciągniętych zobowiązań, a mówiąc prościej – spłacać raty w wymaganym terminie. Dlatego bank bada, czy spłata kredytu nie obciąży przesadnie Twoich finansów. Ma to znaczenie szczególnie wtedy, gdy chcesz zaciągnąć kredyt hipoteczny, ponieważ jest to duże i długotrwałe zobowiązanie.

Kiedy i po co bank przeprowadza ocenę zdolności kredytowej?

Zdolność kredytowa umożliwia skorzystanie z wielu różnorodnych form finansowania – kredytu gotówkowego, hipotecznego czy leasingu, a także zakupu ratalnego czy ustanowienia limitów na karcie. Ocena zdolności kredytowej to niezbędny element procesu kredytowego czy pożyczkowego. Obliczają ją zarówno banki, jak i tzw. firmy pożyczkowe. Liczy się także rodzaj, wysokość czy czas trwania zaciąganego kredytu. Od Twojej zdolności zależy nie tylko decyzja o tym, czy bank przyzna Ci kredyt, ale też na jaką sumę będzie on opiewać. Reguła w tym przypadku jest bardzo prosta – im lepsza zdolność kredytowa, tym większe szanse na przyznanie wyższej kwoty kredytu.

Co wpływa na zdolność kredytową?

Sprawdzanie zdolności kredytowej może mieć różny przebieg w zależności od banku. Każda instytucja stosuje własne metody, choć czynniki brane pod uwagę w większości są te same. Wśród najważniejszych czynników, które mają wpływ na zdolność do spłaty zaciągniętego kredytu wraz z odsetkami, wymienić należy dochody wnioskodawcy. Znaczenie ma wysokość dochodów – im wyższe zarobki, tym większa szansa na pozytywną decyzję kredytową – jednak nie jest to jedyny wyznacznik. Równie istotne jest źródło dochodu i stabilność zatrudnienia, stąd preferowaną formę zatrudnienia stanowi umowa o pracę na czas nieokreślony. Można też otrzymać kredyt, pracując w oparciu o umowę cywilnoprawną lub prowadząc własną firmę, ale wówczas bank może wymagać określonego stażu i wyższych dochodów.

Innym branym pod uwagę czynnikiem są koszty utrzymania rozliczane miesięcznie. W ich skład wchodzą wydatki ponoszone na utrzymanie gospodarstwa domowego, liczba osób na utrzymaniu, a także czynsz i opłaty za media. Nie bez znaczenia pozostają wydatki związane z istniejącym już zadłużeniem i innymi zobowiązaniami finansowymi – kredytami, pożyczkami, zadłużeniami na kartach kredytowych, a także np. alimentami. Obliczenie zdolności kredytowej w znacznej mierze polega na sprawdzeniu, czy w Twoim budżecie jest miejsce na comiesięczną spłatę rat – im więcej wydajesz (lub mniej zarabiasz), tym jest to mniej prawdopodobne. 

Wpływ na zdolność kredytową mają też inne czynniki – np. zawód i stanowisko, które pozwalają oszacować stabilność zatrudnienia i dochodów. Ponadto liczą się parametry samego kredytu, takie jak jego kwota i okres spłaty. Im wyższa rata, tym większe wymagania wobec kredytobiorcy. Przy dłuższych zobowiązaniach, takich jak kredyt hipoteczny, duże znaczenie ma też wiek – banki wymagają, aby spłata ostatniej raty przypadała nie później niż w momencie osiągnięcia przez kredytobiorcę określonego wieku (zazwyczaj 60-75 lat). Banki biorą pod uwagę również historię kredytową wnioskodawcy – jeżeli poprzednie zobowiązania były spłacane sumiennie i terminowo, masz większe szanse na uzyskanie kolejnego finansowania.

Jak sprawdzić zdolność kredytową? Czym jest kalkulator zdolności kredytowej? 

Przed przystąpieniem do poszukiwań odpowiedniego kredytu często wstępnie chcemy samodzielnie ocenić szanse na udzielenie takiego finansowania. Jak sprawdzić swoją zdolność kredytową? Warto skorzystać z dostępnych online kalkulatorów zdolności kredytowej. Tego typu narzędzia są w stanie pomóc oszacować maksymalną kwotę kredytu, o którą można się starać, uwzględniając podane informacje dotyczące potencjalnego kredytobiorcy. Z pomocą przychodzi też Biuro Informacji Kredytowej, czyli instytucja gromadząca informacje na temat historii kredytowej i spłat zobowiązań finansowych osób fizycznych i instytucji. Głównym celem BIK-u jest zbieranie, przechowywanie i udostępnianie danych dotyczących kredytów, pożyczek, kart kredytowych i innych zobowiązań finansowych zaciągniętych przez klientów m.in. w bankach. Dzięki tym informacjom możliwa jest ocena historii kredytowej, która pomaga decydować o udzieleniu kredytu i jego wysokości. Biuro Informacji Kredytowej pełni istotną funkcję w procesie podejmowania decyzji przez instytucje udzielające zobowiązań finansowych i ocenie wiarygodności kredytowej wnioskodawców. Co ważne, dostęp do tych danych można uzyskać także samodzielnie, dlatego raport obejmujący informacje dotyczące spłaty poprzednich lub bieżących zobowiązań może być przydatny w ocenie własnej sytuacji finansowej i szans na uzyskanie pozytywnej decyzji kredytowej.

Pamiętaj jednak, że samodzielnie możesz obliczyć swoją zdolność kredytową jedynie orientacyjnie. Tego typu szacunki są pomocne, ale nie należy ich brać za pewnik, szczególnie jeśli kalkulator kredytu bazuje tylko na kilku podstawowych informacjach. Najlepszym sposobem na poznanie Twojej zdolności kredytowej według banku jest złożenie wniosku o kredyt. Jednak uwaga – Twoja zdolność może być różna w zależności od instytucji. Każdy bank ma bowiem własną politykę kredytową i metody obliczania zdolności.

Jak zwiększyć zdolność kredytową i swoje szanse na kredyt?

Zdolność kredytowa to najważniejszy wyznacznik podczas wnioskowania o przyznanie kredytu. Mając to w planach, warto odpowiednio wcześniej dowiedzieć się nie tylko, jak sprawdzić swoją zdolność kredytową przed złożeniem wniosku, ale też jak wpłynąć na jej poprawę.

Jeżeli chcesz bez trudu otrzymać kredyt hipoteczny lub inne finansowanie od banku, warto zawczasu zadbać o zdolność. Jak to zrobić?

• Spłać jak najwięcej swoich zobowiązań finansowych – to właśnie terminowe regulowanie rachunków, rat kredytowych, pożyczek czy zadłużenia kart kredytowych jest kluczem i podstawą dobrej historii kredytowej. Oprócz terminowości bardzo istotne jest także redukowanie obecnych długów – im większa jest kwota do spłacenia w momencie wnioskowania o kolejny kredyt, tym mniejsze szanse na jego przyznanie. Spłata zgodna z harmonogramem lub nawet przyspieszona spłata zobowiązania będzie mieć więc pozytywny wpływ na ocenę wiarygodności kredytowej i zwiększenie szans na uzyskanie kredytu.
• Rozważ konsolidację – jeżeli nie możesz spłacić wszystkiego, dobrym pomysłem może być konsolidacja zobowiązań. Pozwala ona połączyć kilka zobowiązań w jedno z niższą ratą. To "uwalnia" dodatkowe środki w Twoim budżecie i zwiększa zdolność do zaciągnięcia kredytu.
• Zrezygnuj z niewykorzystywanych limitów – chcąc w krótkim czasie poprawić swoją zdolność kredytową, warto również obniżyć dostępne limity na kartach kredytowych i kontach, a najlepiej zrezygnować z nich całkowicie. Każdy taki limit jest uwzględniany przez bank przy ocenie zdolności kredytowej, dlatego może obniżać zdolność do zaciągnięcia nowego kredytu. Podobnie jest z poręczonymi zobowiązaniami – bank traktuje je jak Twoje własne, ponieważ możesz w każdej chwili być pociągnięty do spłaty.
• Postaraj się zwiększyć dochody – dodatkowa praca, inwestycje lub tworzenie pasywnych źródeł dochodu mogą pomóc ustabilizować sytuację finansową, a także wspomóc starania o przyznanie kredytu.
• Złóż wniosek ze współkredytobiorcą – w ten sposób zwiększa się dochód i pojawiają się kolejne jego źródła, co na pewno będzie pozytywnym sygnałem dla instytucji udzielającej kredytu. Możesz wziąć kredyt z dowolną zaufaną osobą (nie musi to być członek rodziny).
• Dobierz odpowiednio parametry kredytu – jeżeli chcesz zwiększyć szanse na to, że decyzja kredytowa będzie pozytywna, upewnij się, że rata kredytu nie jest za wysoka w relacji do Twoich zarobków pomniejszonych o koszty. Rozważ wydłużenie okresu kredytowania – wówczas rośnie całkowity koszt kredytu, ale miesięczna rata maleje.

Pamiętaj, że warto porównywać oferty różnych banków i składać wnioski w kilku instytucjach jednocześnie. Każda z nich nie tylko oferuje inne oprocentowanie kredytu i pozostałe opłaty, ale też oblicza zdolność według własnych kryteriów. Może to oznaczać, że bank A nie przyzna Ci kredytu, ale bank B już tak. 

Sprawdź nasz kredyt konsolidacyjny

Sprawdź

Zdolność kredytowa – podsumowanie

Zdolność kredytowa to czynnik, na podstawie którego instytucje udzielające kredytów i pożyczek oceniają wiarygodność wnioskodawców i decydują, czy przyznać wnioskowane środki oraz w jakiej wysokości. Aby zapewnić sobie możliwość skorzystania z takiej opcji, warto zadbać o systematyczne spłacanie istniejących zobowiązań zgodnie z wyznaczonym harmonogramem. Odpowiedzialne zarządzanie finansami może znacząco wpłynąć na stabilność finansową, ale też umożliwić dostęp do dodatkowych środków w ramach np. kredytu. Pamiętaj też, że możesz samodzielnie obliczyć zdolność kredytową za pomocą prostych kalkulatorów. Pozwalają one oszacować, na jaką kwotę kredytu hipotecznego (lub innego zobowiązania) możesz sobie pozwolić oraz jakie masz szanse na uzyskanie finansowania.

Źródła:
https://businessinsider.com.pl/zdolnosc-kredytowa?page=3
https://businessinsider.com.pl/prawo/podatki/zadluzenie-w-bik-co-to-jest-i-na-czym-polega/17pmvfj
https://businessinsider.com.pl/poradnik-finansowy/kredyty/jak-sprawdzic-zdolnosc-kredytowa/hjqsyd9
https://www.bik.pl/poradnik-bik/czym-jest-zdolnosc-kredytowa
https://www.bik.pl/poradnik-bik/jak-sprawdzic-zdolnosc-kredytowa-i-szanse-na-kredyt-hipoteczny
https://gazeta.sgh.waw.pl/po-prostu-ekonomia/co-wplywa-na-nasza-zdolnosc-kredytowa