Czym jest RRSO i dlaczego jest istotne dla kredytobiorcy?

Porównując dostępne na rynku oferty kredytów, większość osób analizuje ich oprocentowanie i skupia się praktycznie tylko na nim. Jeśli chcesz wiedzieć, ile w praktyce zapłacisz za pożyczone środki i czy miesięczna rata nie obciąży nadmiernie Twojego portfela, zwróć uwagę na wskaźnik RRSO. Czym jest w praktyce, czym różni się od oprocentowania i dlaczego to właśnie ten wskaźnik powinien być kluczowym wyznacznikiem ekonomicznej atrakcyjności kredytu? Wyjaśniamy.

Z tego artykułu dowiesz się:

• czym jest wskaźnik RRSO;
• co ma wspólnego RRSO z oprocentowaniem;
• co oznacza RRSO 0%;
• jaki jest sposób na samodzielne obliczenie RRSO.

Dobry kredyt konsumencki powinien być jak najlepiej dostosowany do potrzeb, oczekiwań i możliwości finansowych kredytobiorcy. Przed wyborem tego jedynego warto więc rzetelnie porównać dostępne na rynku oferty. Najczęstszym błędem towarzyszącym analizie parametrów produktów kredytowych jest szacowanie kosztu finansowania wyłącznie na podstawie wartości oprocentowania kredytu. W tym kontekście temat RRSO jest niezwykle ważny.

Jak znaleźć najkorzystniejszy kredyt – RRSO czy oprocentowanie nominalne?

Zaciągnięciu kredytu konsumenckiego towarzyszy z reguły konieczność uiszczenia rozmaitych opłat: odsetek za pożyczenie kapitału od banku, prowizji za udzielenie finansowania, dobrowolne ubezpieczenia czy opłaty za wypłatę środków w kasie Najniższe oprocentowanie wcale nie musi oznaczać, że kredyt będzie najkorzystniejszy. Wyznacznikiem nie jest też wysokość raty.

Jeśli chcesz się dowiedzieć, ile w praktyce zapłacisz za pożyczone pieniądze, zwróć uwagę przede wszystkim na wskaźnik RRSO. Nawet niewielkie różnice procentowe mogą się przekładać na znaczące oszczędności, szczególnie przy dużych i długotrwałych zobowiązaniach, jak np. kredyt hipoteczny.

Czym jest RRSO?

RRSO, czyli rzeczywista roczna stopa oprocentowania, to parametr obrazujący całkowity koszt kredytu w ujęciu rocznym. RRSO uwzględnia w sobie nie tylko oprocentowanie, ale także wszystkie dodatkowe koszty, których bank oczekuje towarzyszące pożyczeniu pieniędzy. Precyzyjnie ilustruje więc całkowity koszt zobowiązania w skali roku. Definicja RRSO znajduje się w ustawie o kredycie konsumenckim..

Rzeczywista roczna stopa oprocentowania to całkowity koszt kredytu ponoszony przez konsumenta, wyrażony jako wartość procentowa całkowitej kwoty kredytu w stosunku rocznym. RRSO to jeden z najważniejszych elementów, na które warto zwrócić uwagę przy wyborze kredytu gotówkowego, pożyczki czy karty kredytowej. Banki i firmy pożyczkowe mają obowiązek podawać wartość RRSO przy każdej ofercie, co ułatwia klientom ich porównywanie. 

Sprawdź nasz Mistrzowski kredyt gotówkowy

Sprawdź

Wysokość RRSO a całkowity koszt kredytu

Czy RRSO kredytu gotówkowego jest tym samym, co jego całkowity koszt? RRSO kredytu lub pożyczki to wyrażony procentowo całkowity koszt finansowania – którego bank wymaga – w skali roku. Precyzyjnie ilustruje więc, ile wyniosą wszystkie koszty wymagane przez bank i towarzyszące pożyczeniu pieniędzy w ciągu roku. Całkowity koszt kredytu jest natomiast wartością liczbową. Wysokość rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania przekłada się bezpośrednio na całkowity koszt kredytu, ale są to różne parametry.

Jeśli chcesz poznać całkowity koszt swojego kredytu, możesz go obliczyć na podstawie RRSO. W Internecie znajdują się proste kalkulatory kredytowe, które po podaniu kilku parametrów pozwalają oszacować koszt kredytu. Należy jednak pamiętać, że opierają się one na przyjętych założeniach i uproszczeniach, dlatego ostateczne warunki finansowania mogą się różnić. Dzięki nim łatwo sprawdzić, o ile wzrasta koszt kredytu, gdy RRSO jest wyższe.

Co wpływa na RRSO przy kredycie?

Jakie parametry mają wpływ na wysokość RRSO? RRSO to wskaźnik, którego wartość zmienia się w zależności od parametrów finansowania. RRSO dla kredytu lub pożyczki jest zależne od:

• wartości oprocentowania;
• wartości prowizji;
• opłat dodatkowych występujących w kredycie/pożyczce;
• okresu kredytowania.

To dlatego porównywanie ofert kredytowych za pomocą RRSO jest bardziej miarodajne niż przy użyciu samego oprocentowania. Przy porównywaniu kredytów opiewających na taką samą kwotę i z jednakowym okresem spłaty niższa wartość RRSO oznacza tańszą ofertę. Ale uwaga: jeżeli porównujesz kredyty o różnych okresach spłaty – RRSO może być mylące. Wówczas warto porównać całkowity koszt kredytu.

Czy wysokość rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania zależy od rodzaju kredytu?

Sam rodzaj kredytu nie ma wpływu na wartość wskaźnika RRSO. To, ile wynosi RRSO, zależy od indywidualnych parametrów oferty danego banku. Warto jednak mieć na uwadze, że RRSO jest niższe np. przy kredytach hipotecznych – są one zabezpieczone hipoteką, co pozwala bankowi zaproponować klientom korzystniejsze oprocentowanie.

Wskaźnik RRSO a oprocentowanie kredytu – najważniejsze różnice

Oprocentowanie kredytu jest głównym (choć z reguły nie jedynym) kosztem towarzyszącym pożyczeniu pieniędzy w banku. To opłata, jaką musisz uiścić kredytodawcy w zamian za możliwość korzystania z udostępnionego przez niego kapitału. Oprocentowanie ma bezpośredni wpływ na wysokość odsetek, a co za tym idzie – na kwotę miesięcznej raty. RRSO jest wskaźnikiem, który odzwierciedla całkowity koszt pożyczenia pieniędzy. Oprócz odsetek "zawiera w sobie" także inne opłaty około kredytowe, np. prowizję. Zdecydowanie precyzyjniej niż samo oprocentowanie określa więc całkowity koszt pożyczenia pieniędzy w skali roku.

Dokładne porównanie najważniejszych cech oprocentowania nominalnego i RRSO znajdziesz w poniższej tabeli.

RRSO a RSO

Analizując parametry kredytów i pożyczek, możesz spotkać się także z terminem RSO. Czy RSO jest tym samym co RRSO? Nie. RSO jest roczną stopą oprocentowania produktu kredytowego. Ten parametr definiuje więc wyłącznie wartość odsetek, nie uwzględniając opłat dodatkowych, takich jak prowizja czy ewentualne ubezpieczenie. Podobnie jak samo oprocentowanie, nie jest wiarygodną podstawą służącą do porównywania całkowitego kosztu finansowania.

Gdzie szukać informacji o RRSO kredytu konsumenckiego lub hipotecznego?

Zgodnie z treścią Ustawy o kredycie konsumenckim instytucje finansowe przed zawarciem umowy o kredyt mają obowiązek podawania RRSO na trwałym nośniku, w czasie umożliwiającym zapoznanie się z tymi informacjami. Dane na temat rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania znajdziesz na stronach internetowych banków – na podstronach dotyczących konkretnych produktów kredytowych. Zgodnie z przepisami informacje o RRSO powinny znaleźć się także w reklamach telewizyjnych i prasowych, na ulotkach oraz w broszurach informacyjnych. Przed rozpoczęciem procesu uzyskania kredytu warto nie tylko się z nimi zapoznać, ale także porównać. Niższe RRSO świadczy bowiem o tym, że podczas całego okresu spłaty kredytu zapłacisz mniej – nawet jeśli rata jest wyższa.

Co ważne, prawo obliguje kredytodawców do podawania informacji o RRSO na podstawie reprezentatywnego przykładu kredytu. Oprócz wysokości RRSO powinien on zawierać także informacje o:

• stopie oprocentowania – stałej, zmiennej lub mieszanej;
• całkowitej kwocie kredytu;
• okresie kredytowania;
• całkowitej kwocie do zapłaty przez konsumenta;
• wysokości miesięcznych rat;
• obowiązku zawarcia umowy dodatkowej, np. umowy ubezpieczenia.

Jak precyzyjnie porównać RRSO kredytów?

Czy niskie RRSO zawsze oznacza najkorzystniejszy kredyt? Czy wyższe RRSO jest powodem do rezygnacji z konkretnego produktu kredytowego? Tak i nie – wszystko zależy od okoliczności. Co do zasady kredyt z najniższym RRSO jest najtańszy, ale tylko wtedy, gdy porównujesz oferty o takich samych parametrach (kwota, rodzaj rat i okres spłaty kredytu). Tylko w takim przypadku wyniki będą wiarygodne i miarodajne, a niższe RRSO rzeczywiście będzie świadczyło o niższych kosztach finansowania.

Jak porównywać kredyty z użyciem RRSO – przykłady

Jak to dokładnie działa? Praktyka pokazuje, że kredyty mogą mieć identyczne oprocentowanie nominalne, ale różne RRSO.

Przykład 1.

• Kredyt A: oprocentowanie 8%, prowizja 0%, RRSO 8,3%
• Kredyt B: oprocentowanie 8%, prowizja 5%, RRSO 12,1%

Choć oprocentowanie jest identyczne, kredyt B jest znacznie droższy ze względu na prowizję. 

Przykład 2.

• Kredyt A: oprocentowanie 7%, prowizja 4%, RRSO 11,5%
• Kredyt B: oprocentowanie 9%, prowizja 0%, RRSO 9,8%

Mimo wyższego oprocentowania, kredyt B jest tańszy w ujęciu całkowitym.

RRSO 0% – co to znaczy?

Na rynku finansowym można spotkać produkty z RRSO na poziomie 0%. Choć takie oferty mogą się wydawać zbyt dobre aby były prawdziwe, to rzeczywiście istnieją. W praktyce oznacza to, że sięgając po finansowanie, konsument nie poniesie żadnych kosztów wymaganych przez bank – nie zapłaci odsetek, prowizji, ubezpieczenia i żadnych innych opłat dodatkowych.

Z RRSO 0% można spotkać się przede wszystkim w przypadku kredytów na zakup towarów i usług – chociażby takich oferowanych w sklepach współpracujących z Santander Consumer Bankiem. Zerowe RRSO pozwala np. kupić towar na raty, których suma wynosi dokładnie tyle, ile pierwotna cena produktu.

Przykład. Załóżmy, że chcesz kupić telewizor za 2400 zł na raty z RRSO wynoszącym 0%. Rozkładając płatność na 12 miesięcy, każda rata będzie wynosić 200 zł. 

Wzór na RRSO – jak obliczyć RRSO?

Czy warto liczyć RRSO samodzielnie? Ze względu na poziom skomplikowania wykorzystanie wzoru do samodzielnego obliczania RRSO może nie być najlepszym pomysłem. Zdecydowanie lepsze i prostsze będzie znalezienie informacji o rzeczywistej rocznej stopie procentowej na stronie internetowej wybranego produktu kredytowego lub skorzystanie z dostępnego w internecie darmowego kalkulatora RRSO.

Pamiętaj! Banki, SKOK-i i firmy pożyczkowe mają obowiązek podawać RRSO w przypadku kredytów przeznaczonych dla konsumentów. Jeśli nie widzisz takiej informacji, lepiej zrezygnować z oferty.

Jakie RRSO jest korzystne? Jak ocenić atrakcyjność kredytu?

Co to znaczy korzystne RRSO? Na to pytanie trudno odpowiedzieć jednoznacznie. Wszystko zależy przede wszystkim od okresu spłaty kredytu czy pożyczki, ich rodzaju, pożyczanej kwoty oraz aktualnej sytuacji na rynku. Poziom RRSO w znacznej mierze zależy od oprocentowania kredytu, a to jest obliczane na bazie aktualnych stóp procentowych. Jeśli stopy są wysokie – rośnie też RRSO kredytów. Jeżeli są niskie, wysokość RRSO spada.

Kluczem do znalezienia najkorzystniejszego finansowania jest analiza własnych potrzeb, oczekiwań i możliwości finansowych, a następnie porównanie dostępnych na rynku ofert i znalezienie tej z najniższym wskaźnikiem RRSO. To właśnie znajomość RRSO okazuje się jednym z najważniejszych czynników do oceny ofert kredytowych. 

Źródło
1. Wzór obliczania rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania, UOKIK, https://uokik.gov.pl/download.php?id=634, dostęp: 27.10.2023