Jedna piąta Polaków wyda podczas zakupów online na Święta Bożego Narodzenia od 1000 do 2000 zł

Końcówka roku to dla wielu osób okres zakupów związanych z organizacją świąt, który często stanowią dodatkowe obciążenie dla domowego budżetu. Choć inflacja wciąż wpływa na codzienne decyzje zakupowe, Polacy nie planują radykalnych zmian w podejściu do tegorocznych wydatków świątecznych. Okres Bożego Narodzenia tradycyjnie skłania wielu z nich do planowania prezentów i świątecznych zakupów, a dane z naszego badania „Polaków Portfel Własny: E-commerce od święta” pokazują, że mimo presji cenowej konsumenci starają się zachować finansową równowagę.

Święta pod znakiem ostrożnego planowania

Ponad połowa badanych (56 proc.) zamierza przeznaczyć na zakupy świąteczne podobną kwotę jak rok wcześniej. Największą stabilność widać wśród mężczyzn (59 proc.) oraz pięćdziesięciolatków (64 proc.), co sugeruje dążenie do utrzymania równowagi między świąteczną tradycją a realnymi możliwościami finansowymi. Mieszkańcy największych miast wyróżniają się jako grupa najrzadziej planująca zachować ten sam budżet – tylko 49 proc. z nich zamierza wydać tyle samo co rok wcześniej. To najniższy wynik spośród wszystkich lokalizacji. Co piąty respondent (19 proc.) planuje zwiększyć wydatki, a jedynie 14 proc. zadeklarowało, że ograniczy budżet. Wyższe wydatki planują przede wszystkim osoby w wieku 30-39 lat (27 proc.), co może wynikać z rodzinnego etapu życia i rosnących zobowiązań.

Świąteczny budżet pod presją cen

W grupie osób planujących większe wydatki aż 77 proc. wskazuje, że to efekt rosnących cen. Część badanych ma po prostu dłuższą listę prezentów (32 proc.), inni chcą pozwolić sobie na droższe i lepsze upominki (22 proc.), a niektórzy – organizują święta u siebie lub podejmują liczniejszą grupę gości i tym samym muszą liczyć się z wyższymi kosztami (15 proc.). Dla części Polaków wyższe wydatki są jednak znakiem poprawy sytuacji finansowej. Co piąty mężczyzna wskazuje, że większy budżet wynika z rosnących dochodów. Wskazało to natomiast jedynie 5 proc. kobiet. W grupie zarabiających powyżej 8 tys. zł odsetek ten sięga już 52 proc. Z kolei młodsi dorośli (18–29 lat) oraz czterdziestolatkowie, którzy planują zwiększyć nakłady na święta, częściej tłumaczą to chęcią kupienia prezentów lepszej jakości (30 proc.). Wpływ inflacji na planowanie świąt najczęściej zauważają kobiety (80 proc. vs. 73 proc. mężczyzn) i seniorzy (84 proc.). To bardzo wysokie wyniki. Co więcej, wśród osób o dochodach 6-8 tys. zł wszyscy ankietowani przyznali, że to podniesione ceny najmocniej wpływają na ich budżety. Oznacza to, że wiele gospodarstw domowych musi świadomie planować grudniowe wydatki, by pogodzić świąteczne tradycje z realnymi możliwościami finansowymi.

Cięcia w budżetach – z konieczności i z rozsądku

Nie brakuje osób, które planują ograniczyć świąteczne plany finansowe. Głównym powodem jest ograniczona sytuacja materialna – wskazało na to 31 proc. badanych, przy czym częściej deklarują to kobiety (34 proc.) niż mężczyźni (26 proc.). Wśród osób o najniższych dochodach (do 2999 zł) problem ten dotyczy niemal połowy ankietowanych (49 proc.). Podobne deklaracje składa aż 55 proc. czterdziestolatków, którzy przyznają, że brak środków nie pozwoli im na bardziej rozbudowane przygotowania – to najwyższy wynik w zestawieniu. Jednocześnie kobiety częściej niż mężczyźni starają się aktywnie kontrolować domowe finanse: 45 proc. z nich ogranicza wydatki na co dzień, co można uznać za przejaw rosnącej świadomości ekonomicznej lub sposób na radzenie sobie z inflacją. Takie podejście zadeklarował jedynie co dziesiąty mężczyzna. Dla części ankietowanych redukcja kosztów nie wynika jednak wyłącznie z konieczności, ale też z rozsądku i zmiany podejścia do świątecznych przygotowań. 26 proc. osób planuje po prostu kupić mniej prezentów, a 23 proc. zamierza wykorzystać ozdoby świąteczne z poprzednich lat lub przygotować je samodzielnie. Oszczędniejsze podejście widać szczególnie wśród młodych dorosłych – w grupie 18–29 lat taką decyzję podjęło aż 38 proc. badanych.

Ile Polacy wydadzą na święta online?

Wraz z rosnącą popularnością zakupów internetowych część świątecznych przygotowań przenosi się do sieci, gdzie nie ma kolejek, a wybór produktów jest większy niż w tradycyjnych sklepach. Jedna czwarta Polaków w sklepach internetowych przeznaczy na święta do 500 zł. Tę kwotę wskazywali najczęściej najmłodsi dorośli 18-29 lat (34 proc.). Kolejne 28 proc. nie przekroczy 1000 zł, a prawie jeden na pięciu zadeklarował kwotę między 1001 zł a 2000 zł (19 proc.). Wydatki powyżej 2000 zł łącznie wskazało 10 proc. badanych. Odpowiedzi te dominowały w grupie trzydziestolatków (16 proc.). Z kolei 13 proc. respondentów w ogóle nie zamierza robić świątecznych zakupów w sieci. Częściej są to panowie (15 proc.) niż panie (11 proc.), a podobne nastawienie mają zarówno seniorzy (16 proc.), jak i osoby z najmłodszej grupy wiekowej (15 proc.).

Czym zapłacą?

Większość Polaków zamierza sfinansować przygotowania do świąt z bieżących wpływów (63 proc.) – częściej deklarują to respondentki (69 proc. wobec 57 proc. wśród respondentów). Na drugim miejscu znajdują się oszczędności, na które stawia 24 proc. badanych, zwłaszcza najmłodsi dorośli (34 proc.). Z karty kredytowej planuje skorzystać 13 proc. ankietowanych, przy czym częściej wybierają ją panowie (18 proc.) niż panie (10 proc.). Najwyższy odsetek sięgających po to rozwiązanie obserwuje się w grupie o dochodach powyżej 8 tys. zł (19 proc.). Blisko co dziesiąta osoba (9 proc.) pokryje świąteczne koszty z premii lub dodatkowych bonusów otrzymywanych pod koniec roku.

Między tradycją a praktycznością Polacy szukają własnego rytmu – takiego, który mimo rosnących cen, pozwoli im zachować ducha świąt i nie nadwyręży zbyt mocno budżetu.

Badanie zostało zrealizowane na zlecenie Santander Consumer Banku metodą telefonicznych, standaryzowanych wywiadów kwestionariuszowych wspomaganych komputerowo (CATI), przeprowadzonych przez Instytut Badań Rynkowych i Społecznych (IBRiS) w dniach 27 września - 6 października 2025 r. W badaniu wzięła udział reprezentatywna grupa dorosłych Polaków robiących zakupy online. Próba n = 1005.