Niemal 60 proc. Polaków jest otwartych na korzystanie ze sztucznej inteligencji w finansach

Sztuczna inteligencja coraz wyraźniej wkracza do codziennego zarządzania pieniędzmi. Może wspierać planowanie wydatków, analizę domowego budżetu czy wybór produktów oszczędnościowych. Jak pokazuje nasz najnowszy raport „Polaków portfel własny: Smart skarbonka” od takich rozwiązań oczekujemy jednak nie tylko praktycznej pomocy, lecz przede wszystkim bezpieczeństwa, przejrzystości i poczucia kontroli.

Choć sztuczna inteligencja w finansach budzi zainteresowanie, Polacy wciąż podchodzą do niej z ostrożnością. Łącznie 59 proc. badanych dostrzega potencjał takich rozwiązań: 11 proc. już z nich korzysta. Niemal jedna czwarta deklaruje, że chętnie sprawdziłaby je w przyszłości lub, choć jeszcze nie ma przekonania, mogłaby spróbować, ale z dużą ostrożnością (obie odpowiedzi po 24 proc.). Największe zainteresowanie widać u osób przed 50. rokiem życia. Wśród nich odsetek respondentów całkowicie odrzucających AI nie przekracza 18 proc. (w porównaniu do 33 proc. u osób w wieku 50-59 lat i 57 proc. wśród seniorów).

Najwięcej aktywnych użytkowników jest natomiast wśród czterdziestolatków – 22 proc. z nich już teraz wykorzystuje nowe technologie do zarządzania finansami. Z kolei trzydziestolatkowie najczęściej deklarują chęć wypróbowania – wskazuje tak 40 proc. badanych w tej grupie. Jednocześnie duża część Polaków nadal zachowuje dystans wobec AI w finansach. Prawie jedna trzecia respondentów (32 proc.) nie wyobraża sobie korzystania z tego typu narzędzi.

Bezpieczeństwo na pierwszym miejscu

Największą barierą dla korzystania ze sztucznej inteligencji w finansach są obawy przed błędami algorytmów i potencjalną utratą pieniędzy – wskazuje je 37 proc. badanych. Niemal tyle samo osób (35 proc.) zwraca uwagę na ryzyko związane z bezpieczeństwem danych, w tym możliwość wycieku informacji lub cyberataku. Dla 31 proc. respondentów problemem jest perspektywa utraty pełnej kontroli nad własnym budżetem. Ankietowani mają także wątpliwości dotyczące odpowiedzialności za ewentualne pomyłki algorytmów (30 proc.) oraz braku przepisów, które odpowiednio chroniłyby klientów korzystających z takich narzędzi (29 proc.). Dla części ankietowanych problemem jest sam brak kontaktu z doradcą (24 proc.) oraz to, że nie wiedzą, jak dokładnie działają te rozwiązania (25 proc.). Z kolei co piąta osoba w ogóle nie dostrzega korzyści z używania AI w sprawach domowego budżetu. Pełny spokój zachowuje zaledwie 6 proc. badanych.

Dorośli przed trzydziestką najczęściej obawiają się błędów algorytmów i związanej z nimi utraty pieniędzy (44 proc.). Wśród seniorów na pierwszy plan wysuwa się natomiast ryzyko wycieku danych (40 proc.). Znacznie częściej przyznają oni również, że nie rozumieją działania nowych technologii (39 proc.). U osób przed 40. rokiem życia odsetki te wynoszą od 13 do 15 proc. Na tle pozostałych grup wyróżniają się trzydziestolatkowie, którzy najpewniej czują się w kontakcie z technologią. Aż 16 proc. z nich nie dostrzega w tym obszarze żadnych zagrożeń (w porównaniu od 1 do 7 proc. u pozostałych). Wyniki badania pokazują, że samo udostępnienie narzędzi opartych na AI nie wystarczy, by konsumenci chętnie z nich korzystali. Potrzebują przede wszystkim jasnych zasad odpowiedzialności, skutecznej ochrony danych oraz prostego wyjaśnienia, jak technologia wspiera ich decyzje i gdzie pozostawia im pełną kontrolę.

Asystent AI jako ułatwienie codziennych decyzji

Wsparcie oparte na sztucznej inteligencji coraz częściej pojawia się w ofercie instytucji finansowych, a potencjalne zastosowania takich narzędzi stale się poszerzają. Badani najchętniej widzieliby AI w banku w roli asystenta porównującego produkty finansowe, takie jak lokaty czy obligacje – funkcję tę wskazuje 14 proc. respondentów. Częściej wybierają ją mężczyźni (16 proc.) niż kobiety (12 proc.), a także osoby w związkach w porównaniu z singlami – 15 proc. wobec 11 proc. Niewiele mniejszym zainteresowaniem cieszy się tworzenie prostego planu budżetu dostosowanego do dochodów i kosztów (13 proc.). Automatyczne monitorowanie wydatków wskazało 12 proc. respondentów. Nieco mniej osób oczekuje od AI bezpośrednich porad dotyczących oszczędzania.

Podpowiedzi, jak ograniczać codzienne wydatki, wybrało 9 proc. Z takiego wsparcia dwukrotnie chętniej skorzystałyby panie (12 proc. wobec 6 proc. u panów) oraz osoby w związkach (11 proc. vs 5 proc. wśród singli). Wskazówki dotyczące kwoty do odłożenia w danym miesiącu zainteresowały 7 proc. badanych. Najrzadziej wskazywaną opcją są przypomnienia o celach oszczędnościowych (5 proc.). Spora grupa respondentów czuje jednak dystans – niemal trzech na dziesięciu Polaków (29 proc.) deklaruje, że żadna z wymienionych funkcji nie zachęciłaby ich do skorzystania z bankowego asystenta AI.

Budowanie poduszki finansowej nie zawsze wymaga dużych zmian czy specjalistycznej wiedzy. Często zaczyna się od małych, regularnych decyzji: sprawdzenia wydatków, zaplanowania celu czy odłożenia nawet niewielkiej kwoty. Nowoczesne narzędzia, w tym rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji, mogą ułatwiać ten proces. Pozwalają uporządkować informacje, porównać dostępne możliwości i lepiej ocenić, które rozwiązanie odpowiada naszej sytuacji. Nie chodzi o to, by technologia decydowała za nas, lecz by wspierała nas w podejmowaniu bardziej świadomych decyzji finansowych.

Badanie zostało zrealizowane na zlecenie Santander Consumer Banku metodą telefonicznych, standaryzowanych wywiadów kwestionariuszowych wspomaganych komputerowo (CATI), przeprowadzonych przez Instytut Badań Rynkowych i Społecznych (IBRiS) w dniach 23.07-3.08.2026 r. W badaniu wzięła udział reprezentatywna grupa dorosłych Polaków. Próba n = 1000.