Co ósmy Polak po raz ostatni odłożył pieniądze ponad rok temu

Posiadanie zaplecza finansowego gwarantuje nie tylko spokój w trudniejszych momentach, lecz także zapewnia większą swobodę w dysponowaniu codziennym budżetem. Jak pokazuje nasz najnowszy raport „Polaków Portfel Własny: Smart Skarbonka”, oszczędności Polaków są bardzo zróżnicowane, zarówno pod względem wysokości samych rezerw, jak i sposobów gromadzenia kapitału oraz nawyków.

Jak oszczędzają Polacy?

Najwięcej ankietowanych (47 proc.) ma zgromadzone oszczędności i regularnie je odkłada. Z kolei 27. proc. deklaruje, że choć ma do dyspozycji pewną zapasową pulę pieniędzy, to obecnie jej nie powiększa. Niemal co piąty Polak (17 proc.) przyznaje, że ani nie posiada na ten moment poduszki finansowej, ani nie gromadzi nowych środków, a 8 proc., choć rozpoczęło oszczędzanie, to nie dysponuje jeszcze rezerwą.

O systematyczności oszczędzania może świadczyć to, kiedy ostatnio badanym udało się odłożyć nadwyżkę finansową. Dwóch na pięciu respondentów (40 proc.) zrobiło to w bieżącym miesiącu. U 22 proc. osób miało to miejsce od 2 do 3 miesięcy temu, a u 12 proc. – w okresie od 4 do 12 miesięcy wstecz. Taka sama grupa (12 proc.) wskazuje, że po raz ostatni zasiliła swoje rezerwy ponad rok temu. Z kolei co ósmy uczestnik badania (15 proc.) ma trudność z dokładnym określeniem tego terminu.

Regularne gromadzenie środków oraz posiadanie poduszki finansowej najczęściej deklarują osoby w wieku 18-29 lat oraz 40-49 lat (po 50 proc.). Całkowity brak takiego nawyku i rezerw dotyczy z kolei głównie pięćdziesięciolatków (29 proc.). Wzorce odkładania pieniędzy zmieniają się także razem z poziomem dochodów. Wśród osób w najlepszej sytuacji materialnej aż 69 proc. regularnie zbiera kapitał. Z kolei w grupie badanych, którzy oceniają swój budżet jako zły, ten odsetek spada do zaledwie 7 proc. Jednocześnie niemal połowa z nich (48 proc.) nie posiada żadnych oszczędności i obecnie nie odkłada żadnych kwot. Brak rezerw może potęgować stres podczas nieprzewidzianych trudności, dlatego ważne jest, aby gromadzić nawet niewielkie sumy, które w dłuższej perspektywie mogą zapewnić nam finansowy komfort i codzienny spokój.

Elastyczny dostęp i automatyzacja wspierają oszczędzanie

Budowanie kapitału ułatwiają również odpowiednio dopasowane narzędzia. Za najbardziej pomocne ankietowani uważają możliwość korzystania z odłożonych funduszy w dowolnej chwili (39 proc.). Podobny odsetek wskazuje na łatwy dostęp do pieniędzy i brak dodatkowych opłat za ich wypłatę (38 proc.). Ma to szczególnie duże znaczenie dla seniorów (45 proc.) oraz dla osób, które oceniają kondycję swojego budżetu jako złą (55 proc.). Trzecim najpopularniejszym udogodnieniem jest automatyczne odkładanie stałej kwoty, pobieranej bezpośrednio z rachunku (37 proc.). To rozwiązanie doceniają głównie badani przed czterdziestym rokiem życia (46 proc. w grupie 18-29 lat oraz 47 proc. wśród trzydziestolatków). Cieszy się ono także wyraźnie większym uznaniem u kobiet niż u mężczyzn (45 proc. wobec 28 proc.). Do dalszych funkcji pomocnych w odkładaniu respondenci zaliczają dzielenie środków na konkretne cele (32 proc.) oraz analizę wydatków w aplikacji (22 proc.). Mniejszą rolę odgrywają natomiast powiadomienia i przypomnienia (15 proc.) oraz wsparcie doradcy finansowego (8 proc.).

W oszczędzaniu pomagają także instytucje

Również mechanizmy proponowane przez sektor bankowy mogą przekładać się na sprawne odkładanie pieniędzy. Zdaniem ankietowanych najważniejsze w tej kwestii pozostaje wyjaśnianie produktów finansowych prostym i zrozumiałym językiem (73 proc.). Na kolejnych pozycjach znalazły się: atrakcyjniejsza oferta produktów oszczędnościowych (71 proc.), przejrzysta analiza wydatków (68 proc.), stałe przelewy na ustaloną kwotę (66 proc.) oraz powiadomienia o zbliżaniu się do limitu w budżecie (65 proc.). Ponad połowa badanych uważa za pomocne także lokaty z niską wpłatą początkową (64 proc.), automatyczne przekazywanie stałego procentu od transakcji (59 proc.), podpowiedzi banku o możliwości redukcji kosztów (55 proc.) i zaokrąglanie kwot przy zakupach do pełnych złotówek (54 proc.). Na końcu zestawienia znalazło się wsparcie ze strony doradcy (47 proc.) oraz oparte na sztucznej inteligencji (34 proc.).

Systematyczne budowanie oszczędności to proces, który wymaga nie tylko dyscypliny, ale też elastycznych narzędzi, dopasowanych do stylu życia. W Santander Consumer Banku staramy się odpowiadać na te zróżnicowane potrzeby naszych klientów. Osoby, które chcą mieć natychmiastowy i elastyczny dostęp do swoich pieniędzy, mogą zdecydować się na otwarcie rachunku oszczędnościowego, którego oprocentowanie wynosi 3,50% w skali roku dla środków do 50 tys. zł – bez konieczności zakładania konta osobistego czy spełniania dodatkowych warunków. Z kolei ci, którzy poszukują narzędzia do zwiększania swojej poduszki finansowej w dłuższej perspektywie czasowej, mogą założyć wygodną lokatę terminową bezpośrednio w naszej aplikacji. Dzięki tym produktom można bezpiecznie i wygodnie budować swoje rezerwy, aby zawsze mieć domowy budżet pod kontrolą.

Badanie zostało zrealizowane na zlecenie Santander Consumer Banku metodą telefonicznych, standaryzowanych wywiadów kwestionariuszowych wspomaganych komputerowo (CATI), przeprowadzonych przez Instytut Badań Rynkowych i Społecznych (IBRiS) w dniach 23.07-3.08.2026 r. W badaniu wzięła udział reprezentatywna grupa dorosłych Polaków. Próba n = 1000.