Dwie trzecie Polek spotyka się z nieprawdziwymi poradami, dotyczącymi zdrowia kobiet

Internet niewątpliwie stanowi przestrzeń, która może dostarczyć wartościowej wiedzy, umożliwić wybór polecanego lekarza czy rezerwację dogodnego terminu wizyty. Jednak w sieci łatwo podszyć się pod kogoś innego lub promować metody leczenia niepoparte żadnymi dowodami naukowymi, a tym samym wprowadzać użytkowników w błąd. Jak wynika z naszego badania „Objawy w sieci”, które towarzyszy tegorocznej akcji „Biustowniczki”, tylko dwie piąte kobiet (39 proc.) twierdzi, że umie ocenić rzetelność informacji o zdrowiu ginekologicznym, znalezionych w Internecie, z czego jedynie 6 proc. wskazuje na to w zdecydowanym stopniu.

Swoje umiejętności w tym obszarze najlepiej oceniają respondentki w wieku 18-29 lat. Ponad połowa z nich (54 proc.) uważa, że potrafiłaby rozpoznać profesjonalne porady. Odsetek ten spada wraz z wiekiem. U badanych z grupy 30-39 lat wynosi 47 proc., wśród czterdziestolatek – 42 proc., a w przedziale 50-59 lat – 33 proc. Jedynie 31 proc. seniorek uważa, że są w stanie prawidłowo rozróżnić te treści.

Większość kobiet trafiła kiedyś na fałszywe porady zdrowotne

Aż dwie trzecie kobiet przyznaje, że spotkała się kiedyś w siec z poradami dotyczącymi zdrowia ginekologicznego, które uznały za nieprawdziwe, z czego jedna na pięć pań doświadczyła tego wielokrotnie. Te, które najczęściej na to wskazują, to mieszkanki wsi (72 proc.) oraz średnich miast, od 50-250 tys. ludności (70 proc.). Zarówno w małych miejscowościach, jak i dużych aglomeracjach odpowiedziało tak trzy piąte kobiet. Jednocześnie aż 82 proc. najmłodszych ankietowanych, w wieku 18-29 lat, natknęło się na nieprawdziwe treści online. Wśród seniorek ten odsetek jest niższy, ale wciąż sięga on 57 proc. Internet może być źródłem wartościowej wiedzy, ale nigdy nie zastąpi ani wizyty u specjalisty, ani badań profilaktycznych.

Gdzie najczęściej można trafić na fałszywe porady?

Na nieprawdziwe treści kobiety najczęściej trafiają we wpisach na forach oraz w sekcjach komentarzy w mediach – to źródło wskazało 45 proc. z nich. Dwie na pięć respondentek natknęło się na nie na stronach internetowych, a przeszło jedna trzecia (36 proc.) – w krótkich materiałach wideo, publikowanych w mediach społecznościowych. 23 proc. ankietowanych znalazło je w dłuższych formach np. na Youtube lub w podcastach. Uczestniczki badania w wieku 18-29 lat najczęściej wskazują na krótkie formy w Social Mediach (65 proc.). Wśród starszych dominują wpisy na forach i komentarze – odpowiedziało tak 54 proc. trzydziesto-, 52 proc. czterdziesto- oraz 46 proc. pięćdziesięciolatek. Seniorki zaś najczęściej wspominają o stronach internetowych – twierdzi tak prawie połowa z nich (48 proc.). Może to być naturalnie związane z częstotliwością korzystania z poszczególnych formatów – fałszywe treści kobiety zauważają najczęściej w tych przestrzeniach, z których korzystają w największym stopniu.

Dezinformacja w sieci

Łącznie ponad połowa respondentek (57 proc.) zgadza się, że Internet naraża kobiety na dezinformację dotyczącą zdrowia ginekologicznego, natomiast 28 proc. w umiarkowanym lub zdecydowanym stopniu nie popiera tej tezy. W to, że treści medyczne z sieci mogą wprowadzać kobiety w błąd, wierzy podobny odsetek kobiet, niezależnie od wieku – od 54 do 59 proc. w poszczególnych grupach. Jednocześnie respondentki z przedziału 60+ najczęściej mają wątpliwości – 18 proc. z nich wskazało, że nie umie ocenić prawdziwości tego stwierdzenia. Na ryzyko zetknięcia się z dezinformacją w sieci najczęściej wskazują kobiety z województwa świętokrzyskiego – uważa tak ponad trzy czwarte z nich (76 proc.). Najmniej przekonane są zaś respondentki z obszaru lubuskiego – zgadza się z tym zaledwie 37 proc. badanych z tego regionu.

„Biustowniczki” znowu w akcji

Aktualnie trwa trzecia edycja akcji „Biustowniczki” – inicjatywy organizowanej przez Fundację „Nie warto”, w partnerstwie z Santander Consumer Bankiem. To połączenie edukacji z łatwo dostępną diagnostyką – lekarze wykonują darmowe badania ultrasonograficzne piersi dla kobiet w wieku 18-35 lat w mobilnych punktach diagnostycznych w całej Polsce. To grupa, która choć narażona na zachorowanie, jest wykluczona z programów profilaktyki raka piersi, finansowanych przez NFZ. „Biustowniczki” odwiedziły już Wrocław, Katowice, Łódź i warszawskie centrum handlowe „Promenada”.

W kolejnych tygodniach mobilne punkty pojawią się w kolejnych lokalizacjach:
• Bydgoszcz – 11 kwietnia, CH Focus
• Białystok –18 kwietnia, G City Biała
• Kraków – 25-26 kwietnia, Galeria Bronowice
• Gdańsk – 9 maja, Galeria Przymorze
• Bytom – 16 maja, G City Plejada
• Warszawa – 23 maja, G City Targówek
• Świdnica – 30 maja, Galeria Świdnicka

Więcej informacji na temat akcji „Biustowniczki” można znaleźć na stronie Biustowniczek.

Badanie zostało zrealizowane na zlecenie Santander Consumer Banku metodą telefonicznych, standaryzowanych wywiadów kwestionariuszowych wspomaganych komputerowo (CATI), przeprowadzonych przez Instytut Badań Rynkowych i Społecznych (IBRiS) w dniach 22 stycznia-2 lutego 2026 r. W badaniu wzięła udział reprezentatywna grupa dorosłych kobiet. Próba n = 1000.